ON julggaštus álgoálbmotvuoigatvuođaid birra álgoálbmotnuoraid várás
SÁMI IEŠMEARRIDEAPMI - AUTONOMIIJA JA IEŠSTIVREN: OAHPAHUS, DUTKAN JA KULTUVRA
Mánáidkonvenšuvdna ja sámi mánát Norggas
ILO-KONVENŠUVDNA NR 169 Giehtagirji
Sámi Iešmearrideapmi : Sisdoallu ja čađaheapmi
 
 
 
 
Promotion and protection of all human rights, civil,
political, economic, social and cultural rights,
including the right to development
Report of the Special Rapporteur on the rights of indigenous
peoples, James Anaya
Report of the Special Rapporteur on the situation of human
rights and fundamental freedoms of indigenous people
State of the World’s Indigenous Peoples

 
Rabas virggit

Ráđđeaddi/seniorráđđeaddi 100% bistevaš virgi
Barggut:
• Fágalaš ovddasvástádus hukset gelbbolašvuođa sámi vuoigatvuođain, álgoálbmotvuoigatvuođain ja muđui olmmošvuoigatvuođain
• Oasálastit guovddáža gaskkustanbarggus čállosiid, logaldallamiin ja neahttamediaid bokte
• Oasálastit guovddáža barggus gaskkustit dieđuid ja máhtuid máŋggabealat áššiin
• Oasálastit fierpmádagaid ásaheamis ja bargat ovttas eará fágaásahusaiguin ja –olbmuiguin sihke našunála ja riikkaidgaskasaš dásis
• Oasálastit digaštallamiidda ja fuomášupmái álgoálbmot vuoigatvuođain
• Oasálastit guovddáža hálddahuslaš doaimmaide ja áššemeannudeapmái

Ráđđeaddi/seniorráđđeaddi dásseárvu ja máŋggabealátvuohta sámi servvodagas – 2-jahkásaš gaskaboddosaš virgi

Gáldu lea čađaheamen prošeavtta mii galgá ovddidit dásseárvvu ja máŋggabealátvuođa. Mihttu lea doaimmahit ja fuomášuhttit sámi servvodaga ahkkái, čearddalašvuhtii, doaimmanávccaide, sohkabeliide, oskui ja seksuálalaš beroštumiide.
Dáinna eavttuin ahte prošeakta ruhtaduvvo, de joatkašuvvo prošeakta ođđajagimánu 1:aš beaivvis gitta juovlamánu 31. beaivái 2014.

Doaimmat:
• Fágalaš ovddasvástádus ovdánahttit gelbbolašvuođaguovddáža doaimma ovddidit dásseárvvu ja máŋggabealátvuođa sámi servvodagas
• Gaskkustit diehtojuohkima ja duođaštusaid mat ovddidit dásseárvvu ja máŋggabealátvuođa
• Oktavuohta ja ovttasbargu sámi, našunála ja riikkaidgaskasaš bealálaččain geat ovddidit dásseárvvu ja máŋggabealátvuođa
• Oasálastit gelbbolašvuođaguovddáža vuojihandoaimmas čujuhit beliide mat goazahit dásseárvvu ja dássemeannudeami, ja álggahit proseassaid mat laskadit dásseárvvu ja máŋggabealátvuođa
• Oasálastit guovddáža hálddahuslaš doaimmaide ja áššemeannudemiide

Guktui virggiide gustojit:

Gelbbolašvuohta:
• Juridihkalaš, servvodatdieđalaš dahje gulahallanfágalaš oahppu masterdásis dahje sullasaš
• Buorre čálalaš ja njálmmálaš ovdanbuktinnávccat sámegillii, dárogillii ja eŋgelasgillii
• Áššáigullevaš vásáhus virggi doaimmaid ektui

Olmmošlaš attáldagat:
• Iešheanálaš bargonávccat
• Buorit gulahallan- ja ovttasbargoattáldagat
• Geabbilvuohta
• Máhttit hukset luohttámuša ja ovdánahttit buriid oktavuođaid

Mii sáhttit fállat:
• Gelddolaš ja fágalaš hástalusaid buori ja dynamálaš bargobirrasis
• Buorit fágalaš ja olmmošlaš ovdánahttinvejolašvuođat

Gáldu hálddahus galgá nu guhkaš go vejolaš govvet álbmoga máŋggabealátvuođa. Lea bargopolitihkalaš mihttu olahit dássidis čohkkehusa bargiin, ja virgáidit olbmuid geaiguin lea álgoálbmot- ja minoritehtaduogáš. Gáldu bargoveagas leat eanaš nissonolbmot, ja danne ávžžuhit mii dievdduid ohcat.

Virggit leaba virgekodas 1434 ráđđeaddi dahje 1364 seniorráđđeaddi. Virggiide gullet dat vuoigatvuođat ja geatnegasvuođat mat gullet almmolaš bargiide. Bálkkás gesso láhkamearriduvvon duksa stáhta penšuvdnakássii. Virggiide maid gusto vealgegeahpádus Stáhta loatnakássas Finnmárkkus ja Davvi-Romssas.
Gáldu kántursadji lea Diehtosiiddas, Guovdageainnus. Álgin lea ođđajagimánu 1:aš b. 2013. Vuosttaš guhtta mánu lohkkojit geahččalanáigodahkan.

Ohcama sáddet CV:in ja duođaštuvvon oahppo- ja bargoduođaštusain ja referánssain:
Gáldu – Álgoálbmotvuoigatvuođaid gelbbolašvuođaguovddáš, Hánnoluohkká 45, N-9520 Guovdageaidnu-Kautokeino.

Lagabui dieđut: gaskaboddosaš direktevra Janne Hansen, tel 78 44 84 00 dahje 92083503.

Ohcanáigemearri: skábmamánu 30. b. 2012